Sharenting arduratsua eta datuen babesa
Sharentinga gurasoek edo tutoreek beren adingabeen informazioa, argazkiak edo bideoak sare sozialetan partekatzea da, eta zibersegurtasunaren inguruko arrisku larriak ditu. Cyberzaintzatik lortu nahi duguna da pertsonak konturatzea zer-nolako ondorioak izan ditzakeen adingabe baten irudia Internetera igotzeak, eta, era horretan, haren pribatutasuna ez ezik, haren ongizatea eta segurtasuna epe luzera babestea.
Zer da sharentinga?
Hitza ingelesezko share (partekatu) eta parenting (hazkuntza) konbinatzean sortu da. Guraso askok ez dute arriskurik ikusten haien seme-alaben irudiak zabaltzearekin, milaka ezezagunek ikus baditzakete ere. Baina, online argitaratutako edukiak ez daude gure kontrolpean, eta jabari publikokoa ere izan daitezke. Beraz, denborak aurrera egin ahala, pertsona ezezagunen eskuetan amaitu eta haiek asmo txarrez erabil dezakete jatorrian familiaren argazki bakun bat zena. Noiz jartzen da arriskuan adingabeen pribatutasuna? Deseroso edo barregarri uzteko erabil daiteke? Muturrera eramanda, egoera batzuetan ziberbullying kasuak eragin ditzake haur horiek adinekoak izatean, xantaiak jasan ditzakete edo haur-irudien memeak sor daitezke.
Ondorengo datuak Michigango Unibertsitateko, Floridako Unibertsitateko eta Erresuma Batuko ikerketetan oinarritzen dira.
Adingabeen %92
2 urtetik aurrera online ageri da, gurasoek Interneten argazki edo informazioren bat argitaratzeagatik.
Gurasoen %56
Seme-alaben argazkiak igotzen dituzte, eta horiek lotsagarriak izan daitezke.
13.000 bideo edo argazki
13 urtetik beherakoenak, sareetan argitaratuta.
%30en datuak sentikorrak dira
Izen osoa, jaioteguna edo kokapenak bezalako informazioa izateagatik.
%42 deseroso sentitzen dira
Gurasoek egindako argitalpenak direla-eta, minduta edo lotsatuta sentitzen direla baieztatu dute.
4tik 1ek
Ez du argitalpenen pribatutasuna egokitzen seme-alabak babesteko.
Hamar arrazoi sharenting arduratsua egiteko
Cyberzaintzatik gogoeta batzuk uzten dizkizugu, adingabeen ongizaterako erabakirik aproposena hartzen laguntzeko.
-
1. Zure irudia eta intimitatea zaindu behar dituzu. Adingabeek modu berezian babestu beharreko eskubideak dituzte. -
2. Zure semeak edo alabak ez du ezer irabazten irudiak argitaratzean. Nahiz eta horrek eragin negatiborik izan ez,ez du etekin onik ekarriko. -
3. Gurasoek adingabeen irudiak partekatzearen irizpide desberdinak izan ditzakete. Horiek bat egiten ez dutenean,sharentinga gatazka-iturri izan daiteke. -
4. Baliteke irudi horiek nola zabaltzen diren ez jakitea. Garrantzitsua da sare sozialen pribatutasun-politikak irakurri eta ezagutzea. -
5. Irudiak partekatzeko beste modu seguruago batzuk daude. -
6. Normalean, begibistakoa den baino informazio gehiago partekatzen da. -
7. Irudiak beste pertsona batzuekin partekatzean, haiek onar dezakete horiek argitaratu ditzaketela. Asmo txarrik gabe, zuzenean edo zeharka, zabaldu eta publiko egin ditzakete. -
8. Argitaratzean irudiaren kontrola galtzen duzu. -
9. Beste pertsona batzuen irudiak partekatzea, baimenik gabe, datuak babesteko araudia haustea izan daiteke. -
10. Batzuetan, familiako kideen segurtasuna arriskuan jar daiteke.
¡Babestu zure datuak!
Datuak babestea zibersegurtasunaren funtsezko zutabea da; hortaz, ondo baino hobeto jakin behar dugu datu pertsonalak behar bezala tratatzen direla gure bizitzako esparru guztietan. Gogoan izan pertsona bat identifikatzea ahalbidetzen duen irudia ere datu pertsonal bat dela. Familian, arlo pertsonalean edo profesionalean, ezinbestekoa da jakitea zeintzuk diren Interneten materiala partekatzeak dakartzan ondorioak eta horrekin lotutako arriskuak. Era horretan, adingabeek etorkizunean arazoak izatea saihestu dezakegu.
Cyber erronka
Adingabeei zuzendutako kontzientziazio-programa.
ZiberJendea
Zibersegurtasunaren arloko gai desberdinen inguruko sei saio eskaintzen ditugu, hezitzaile eta Guraso Elkarteen zerbitzurako.